09 mei 2006

Kristoffel, Conny en Bart

Gisteren ontving ik van Conny Hettich en Bart Raydt post die ik op bijgaande foto's laat zien. Zij wensen ons een voorspoedige fietspelgrimstocht toe. Zij voegen er een bidprentje bij van de heilige Kristoffel. Ik zal dit prentje zeker meenemen tussen mijn bagage Conny en Bart. Dank jullie wel. Het heeft mij vervolgens ertoe gebracht om eens wat meer informatie te vinden over deze heilige. Het volgende blijkt.


Sint-Christoffel of Christophorus is een heilige in de Rooms-katholieke Kerk en de Orthodoxe kerken. Zijn naam komt uit het Grieks en betekent Christusdrager. Hij werd in de Oosters-orthodoxe traditie vaak afgebeeld als een reus met een hondenkop. Zijn naamdag is 24 juli (voor het Tweede Vaticaans Concilie viel zijn naamdag op 25 juli, omdat dat ook de gedachtenis van Jacobus is, werd Sint-Christoffel een dag verplaatst). Zo komt toch Jacobus (oftewel Santiago) weer in het spel naar voren! Christoffel moest dus wijken voor Jacobus.

In de vijfde eeuw zou er volgens legenden een man genaamd Christoffel in Chalcedon hebben geleefd. Zeker is dat Sint-Christoffel in deze tijd met name langs pelgrimsroutes al werd vereerd, maar over deze vijfde-eeuwse persoon is niet veel opmerkelijks te vertellen.
Een oudere Christoffel, een martelaar, zou in de tijd van de Romeinse keizer Decius (249-251) de begeleider van de apostel Bartholomeüs zijn geweest. Hij was afkomstig uit het land der Cynocefalen (Hondkoppigen). Bartholomeus was uitgezonden naar dit land om het evangelie te verkondigen. Eén van de Cynocefalen liet zich dopen en kreeg de naam Christoffel. Door zijn bekering tot het christendom kreeg hij een menselijke tong en kon hij spreken. Hij ging vervolgens het evangelie prediken in Lycië. Zijn stok droeg bladeren en vruchten als teken van de instemming van God. In het kader van de christenvervolgingen door de plaatselijke koning werd hij langdurig gemarteld en onthoofd. Voor deze martelingen waren 400 soldaten nodig, Christoffel was immers een reus. Zijn stervensjaar zou 250 zijn geweest.


Een andere legende verhaalt van ene Reprobus die zo arrogant was dat hij zijn diensten alleen wilde aanbieden aan het allerhoogste gezag. Eerst trad hij in dienst bij de koning, die echter bang bleek te zijn voor de keizer. Hij trad in dienst bij de keizer, maar die was bang voor de duivel. Toen bood hij zijn diensten aan aan de duivel. De duivel was echter bang voor Christus en Reprobus besloot Christus te gaan dienen. Hij deed dit, op advies van een kluizenaar, door mensen op zijn brede rug een rivier over te dragen. Op zekere dag moest hij een klein kind de rivier over tillen. Terwijl hij daarmee bezig was werd het kind echter zwaarder en zwaarder, totdat Reprobus bijna bezweek en tot zijn schouders in het water stond. Toen openbaarde het kind zich als Christus en doopte Reprobus in de rivier. Zijn doopnaam werd Christoffel, Christusdrager. Jezus liet Christoffels staf groen uitlopen en zond hem weg om het evangelie te prediken. Ook in deze legende wordt hij uiteindelijk gemarteld en onthoofd. Dit is in het Westen het meest bekende verhaal.

In de middeleeuwen was Christophorus een van de Veertien Noodhelpers. Hij zou bovendien beschermen tegen een 'onvoorziene dood', d.i. overlijden zonder de laatste sacramenten te ontvangen. Met de geringe levensverwachting van de middeleeuwer hing samen dat afbeeldingen en beelden van de Christusdrager in de late middeleeuwen overal, op marktpleinen en in kerken, te vinden waren.


Het verhaal dat Christoffel een reus was wordt als volgt verklaard: zijn bijnaam Canineus (de hondachtige) zou zijn verbasterd tot Cananeus (reus uit Kana). Andere verhalen draaien dit proces om. Christoffel zou uit Kana stammen en daarom Cananeus zijn genoemd. Dit zou vervolgens zijn verbasterd tot canineus en hierdoor dacht men dat hij een hondenkop had. Sommige mensen leggen ook een verband met de Egyptische god Anubis. Deze Anubis wordt ook met een hondenkop afgebeeld en volgens de legende droeg hij de valkgod Horus, zoon van de zonnegod Aton, over de Nijl.

Sint-Christoffel is de patroonheilige van de reizigers, alle verkeersdeelnemers, timmerlieden, schilders, pelgrims, fruithandelaren, boekbinders, schatgravers, hoedenmakers, tuinmannen en kinderen en patroon tegen besmettelijke ziekten, onverwachte dood, de pest, droogte, onweer, hagel, watersnood, vuurrampen, oogziekten en tandpijn.


Conny en Bart: wij wensen jullie een fijne week toe in Rome en alvast gefeliciteerd met je bijzondere verjaardag Conny!


Posted by Picasa

Geen opmerkingen: